ABD-İran görüşmeleri ve ABD-Çin ticaret anlaşması beklentileri, küresel piyasalarda petrol fiyatlarını frenleyip tahvil satış baskısını azaltarak toparlanma sağladı.
Küresel piyasalar, ABD ile İran arasındaki Hürmüz Boğazı görüşmeleri ve ABD-Çin ticaretindeki olumlu sinyallerle toparlanma eğilimi gösterdi. Petrol fiyatlarındaki yükseliş frenlenirken, tahvil piyasalarındaki satış baskısı hafifledi. New York ve Asya borsaları bu gelişmelerle pozitif bir seyir izledi.
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ülkesinin ABD ile savaş peşinde olmadığını ve müzakereye dayalı bir anlaşma sağlama konusunda istekli olduğunu belirtti.
Petrol fiyatları gerilese de enerji arzına ilişkin riskler piyasalarda endişe yaratmaya devam etti. Bu riskler, maliyet kanalıyla enflasyonu tetikleyerek başta ABD Merkez Bankası (Fed) olmak üzere merkez bankalarını sıkılaşmayı hızlandırmaya yöneltebilir.
Dün yüzde 5,23 ile son 19 yılın zirvesine çıkan ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi, yeni günde yüzde 5,19’da dengelendi. Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 0,9 düşüşle 105,6 dolardan işlem gördü.
Analistler, petrol fiyatlarındaki sert dalgalanmaların varlık fiyatlarında belirgin oynaklıkları beraberinde getirdiğini kaydetti. Bu durum, dünya genelinde üretim aktivitesini olumsuz etkilemeye devam ediyor.
ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in görüşmesi yatırımcıların odağında yer aldı. Trump, Beyaz Saray’da verdiği akşam yemeğinde iki ülke ilişkilerinden övgüyle bahsetti.
Trump, ABD ile Çin arasındaki ilişkilerin “iyileştiğini” vurguladı. Şi Cinping ise iki ülkenin “yeni bir ticaret düzenlemesinde anlaştıklarını” bildirdi. Bu açıklamalar küresel ticarete ilişkin soru işaretlerini bir nebze giderdi.
Makroekonomik veri tarafında, ABD’de cari işlemler açığı ikinci çeyrekte yüzde 15,7 artarak 246 milyar dolara yükseldi. İlk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı 19 Eylül ile biten haftada 197 bine gerileyerek beklentilerin altında kaldı.
Analistler, işsizlik maaşı başvurularındaki düşüşün ABD ekonomisinin istihdam yaratma gücünü koruduğuna işaret etti. Güçlü istihdam görünümü, enflasyon üzerindeki yukarı yönlü riskleri artıran bir unsur olarak öne çıktı.
Ülkede yeni konut satışları ağustosta aylık yüzde 6,4 artarak beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Fed’e ilişkin şahin beklentilerin devam etmesiyle dolar, diğer para birimleri karşısında güçlenmeye devam etti. Dolar endeksi dün yüzde 0,1 artışla 101,3 seviyesine çıktı.
Güçlenen dolar ve yükselen tahvil faizleriyle alternatif maliyeti artan altının onsu dün yüzde 0,3 düşüşle 4 bin 273 dolara indi. Yeni işlem gününde de yüzde 0,3 azalışla 4 bin 260 dolardan alıcı buldu.
Söz konusu gelişmelerle S&P 500 ve Nasdaq endeksleri yatay seyrederken, Dow Jones endeksi yüzde 0,31 düştü. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne karışık başladı.
Avrupa borsaları dün satıcılı bir seyir izlerken, jeopolitik belirsizlikler ve yüksek enerji fiyatları bölge piyasaları üzerinde etkili oldu. ABD’nin dizel ihracatını kısıtlayacağına yönelik haberler, Avrupa ekonomilerini olumsuz etkileyebileceği değerlendirmelerini öne çıkardı.
Bölgede jeopolitik gelişmeler yakından takip edildi. Rusya’nın Perm bölgesindeki Permnefteorgsintez rafinerisine İHA saldırısı düzenlendi. Rostov bölgesindeki Novoşahtinsk Petrol Rafinerisi de İHA saldırısı sonrası faaliyetlerini geçici olarak durdurdu.
Avrupa Birliği (AB) Konseyi, Ukrayna Fonu kapsamında ülkeye yaklaşık 3 milyar avro daha aktarılmasını onayladı. Fonun 8. düzenli ödemesi kapsamında aktarılacak tutarın yaklaşık 800 milyon avrosu ilk kez Ukrayna Destek Kredisi’nden karşılanacak.
İngiltere Başbakanı Andy Burnham, İsrail’in Batı Şeria ve Gazze’deki eylemleri karşısında sessiz kalmayacaklarını belirtti. Burnham, “Çocuklar da dahil olmak üzere çok fazla insan öldü. Çok az yardım bölgeye girebiliyor.” ifadelerini kullandı.
Söz konusu gelişmelerle İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,24, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,85, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,52 ve Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,57 düştü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne karışık başladı.
Asya borsaları haftanın son işlem gününde Japonya hariç satış ağırlıklı bir seyir izledi. Güney Kore ve Çin’de piyasalar tatil nedeniyle kapalı kalırken, işlem hacimleri düşük seyretti. Açık olan Japonya’da risk iştahı canlı kaldı.
Çin Devlet Başkanı Şi’nin ABD ziyareti ve Trump ile gerçekleştirdiği görüşmeler bölge piyasalarının odağında kalmaya devam etti. Analistler, ABD-Çin ticaret ateşkesinin uzatılmasını olumlu değerlendirdi.
Nadir toprak elementleri gibi kritik konularda belirgin bir ilerleme kaydedilmesi, ticaret alanında bazı riskleri barındırmaya devam ediyor. Bu durum, yatırımcıların dikkatini çekti.
Dolar/yen paritesinde son 5 işlem gününde görülen yükseliş, Japon ekonomi yönetiminin müdahale beklentileriyle bugün terse döndü. Parite, yüzde 0,4 düşüşle 158,18 seviyesine geriledi.
Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,3 yükselirken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,8 düştü.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi dün yüzde 2,74 değer kaybederek 12.888,33 puandan günü tamamladı. BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,07 yükseldi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, fon soruşturmalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Erdoğan, “Yargımız aynı şekilde kapsamlı bir soruşturma başlattı, bazı gözaltılar ve tutuklamalar oldu. Sorumluluğu olan kim varsa, bunlardan hukuk önünde hesap sorulacaktır.” ifadelerini kullandı.
Dolar/TL dün günü 48,8910’dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 48,9580’den işlem gördü.
Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olduğunu belirtti. Yurt dışında ise Almanya’da GfK tüketici güven endeksi, ABD’de dayanıklı mal siparişleri, Michigan tüketici güven endeksi ve enflasyon beklentisi takip edilecek.
Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.800 ve 12.700 puanın destek, 13.000 ve 13.100 puanın direnç konumunda olduğunu kaydettiler.
